Op deze pagina vind je de artikelen die in de '' Nieuwsbrief van de maand " en in de recente Amsterdamse Folk Agenda hebben gestaan. Voor alle duidelijkheid wijst Stichting Mokum Folk erop dat niets uit onderstaande artikelen voor publicatie mag worden overgenomen zonder voorafgaande expliciete toestemming van de auteurs.

 

Het Antwerps Liedboek (1544), titelpagina

Inhoudsopgave


 

DE SETARSPELER — door Joop Wieringa
(Amsterdamse Folk Agenda 6 — 2022)

Deze keer geen voedsel voor het oor maar voedsel voor het oog.

Mijn ochtenden beginnen altijd met koffie en vaak gevolgd door een boek. Sinds ik vroegtijdig mijn baan aan de wilgen heb gehangen en met minder geld toch een fijn leven kan leiden als muzikant, danser, en wat vrijwilligerswerken. Tijd vind ik belangrijker dan meer geld verdienen. Met minder meer geluk vergaren zonder mij druk te maken over onze nationale bbp. En, al lezende, zonder mij op dit moment druk te maken over onze politiek in Europa die, als slaaf van Amerika, ons langzaam een 3e wereldoorlog in rommelt want die komt. De waarheid is het eerste slachtoffer in een oorlog die ons verteld wordt.

Nu kan ik nog boeken lezen. De boeken verrijken mij enorm. De verhalen die ik lees kan ik visualiseren, voor mij zien, inbeelden. Soms lees ik een uurtje maar soms word ik zo een boek ingezogen dan moet ik het wegduwen omdat ik anders zo uren verder ben. Een enkele keer zelfs word ik wakker en ga eerder uit bed om een verhaal weer op te  pakken; hoe gaat het verder? Wat als hij nu….?

Nu heb ik weer een boek dat mij zodanig in de hoofdpersoon doet verplaatsen dat ik er soms emotioneel van word en met tranen in mijn ogen lees hoe een Koerdische Iranees moet vluchten naar een ander land (Nederland) maar daardoor een gat in zijn ziel ontwikkelt.  De letters, de zinnen in dit boek weten heel goed de pijn te verwoorden; de onmacht maar ook de liefde voor een ander en de gevoelens die ontstaan vanuit de eigen cultuur die dicteert wat mag en wat niet kan.

Ik zag dit boek in mijn ‘bieb’ en de titel sprak mij als cultuur- en volksmuziekliefhebber meteen aan. De omslag met aan de voorkant een tekening van een setar, een Perzische luit, zorgde ervoor dat ik de achterkant las en gelijk een stoel zocht voor de eerste pagina : “Verslagen loop ik door het terrein van het asielzoekerscentrum naar de uitgang”. “Mijn reis naar Middelburg was vergeefs” in een proloog van een zeer indringend boek vol anekdotes. Een zoektocht naar een nieuw leven; naar rust en regelmaat maar ook een échte zoektocht in deze roman. De zoektocht naar een geliefde geholpen door veelal vriendelijke behulpzame Nederlanders. Een roman die begrip opbrengt voor bijzondere mensen en te accepteren situaties in het leven van de Koerdische kunstenaar Daijri.

Een heel mooi en duidelijk accepterend verhaal zoals dit leven van een asielzoeker die mag blijven. De schrijfster Anne van Zwieten zorgt ervoor dat we ons heel goed kunnen verplaatsen in zo’n leven dat niet zo vanzelfsprekend en voorspelbaar is.

Bij een verrassend moment schoot ik vol zonder dat het mij ooit zal overkomen en wat meestal wél bij mijn medemens gebeurd.

Ook de muziek vormt een soort rode draad in het verhaal al is het niet het hoofdthema. Als de setar-speler zijn instrument beroert dan hoor ik in gedachten het geluid en het soort melodie; dus ja, ook een boek voor muzikale liefhebbers met een brede smaak.

Dit boek laat je ook beseffen hoe emotioneel belangrijk je omgeving is, de vanzelfsprekende cultuur waar je deel van uitmaakt en hoe verschrikkelijk het ‘gemisgevoel’ is als je daar niet meer naartoe kan zonder gevaar voor eigen leven. Datzelfde gevoel kan je ook een leven lang meedragen als je huis plat moet vanwege de oorlog , uitbreiding van een haven, een snelweg of een dam waar zélfs het graf van je ouders niet meer te bezoeken is omdat je hele dorp wordt opgeofferd voor een zogenaamd groter belang en ja, zo doet politiek met z’n burgers. Ik weid nu uit naar gedachten die niet in dit boek voorkomen maar er wél door worden oproepen.

Lezen doet denken, leren én genieten. Nee, ik heb het verhaal niet weggegeven en zéker niet het plot want nu ik dit opschrijf kén ik de afloop nog niet eens, maar ik wil ook niet gluren naar … dat is zonde. U moet het zelf maar ontdekken in ‘De Setar-speler’ van Anne van Zwieten, uitgeverij Gopher 2021.

Joop Wieringa
 

[terug naar boven]

Sean Garvey — door Sunny MacHinis/----PieRRe----
(Amsterdamse Folk Agenda 6 — 2022)

Ik schrijf hier woensdag 11 mei 2022.

Zaterdag middag 7 mei kreeg ik een tekst (app) van Paul Evans. Geen goed nieuws, schreef hij (in het Engels), want vrijdagavond overleed plotseling onze goede vriend Sean Garvey aan een hartinfarct.
Die vrijdag had ik nog gebackyard burned en waren er vrienden uit Holland gearriveerd in Glenbeigh, een naburig dorpje ongeveer 25km en 43m hier vandaan. Een van die vrienden is een hele ouwe vriend van mij uit de tijd dat we in de Smokey Mountain Rangers speelden. Hij en zijn zwager (brother-in-law) hadden allebei hun eigen vrouw met hun meegenomen. Beide koppels met een eigen caravan door Schotland, Ierland en Engeland.

Ze hadden geplanned (geregeld) bij mij op zaterdag de lunch te gebruiken en ‘s avonds onze sessie mee te maken, die niet doorging, in de East End Bar in Cahirciveen, het stadje zo ongeveer 3km en 52m van mijn vakantie cottage gelegen. Dus hunnie waren de eersten uit Holland die op de hoogte werden gebracht van het heengaan van Sean Garvey.

Sean Garvey was nog altijd actief met voordrachten geven over het hele eiland. Recentelijk was hij in Waterville, het vakantiedorp van Charlie Chaplin, met andere muzikanten die nog in de oude Ierse taal hun muziek laten horen. Waterville is ongeveer een klein uurtje met de auto vanuit Cahirciveen. Als je in een hele ouwe auto daarheen tuft is het wel een dik uur rijden. Dat is het verschil hier.
Sean Garvey was een stevige drijfveer die historische liederen en verhalen bleef rond spreiden in de Ierse taal die hem zo geliefd was. Meer dan het Engels. Hij hield en leidde regelmatig sing-around nights in de Corner House in Cahirciveen. Dat zijn zangavonden waar je ineens veel locals (buurtbewoners) op een kluitje bi elkaar hebt. En het interessante op zulke avonden is dat je gezangen hoort die wat vertellen over deze omgeving. Wat er allemaal is en vooral wat er allemaal was. Plus ook nog wat er zich allemaal heeft afgespeeld hier in de omgeving over goede en kwade gebeurtenissen.

Sean Garvey leek zijn specialiteit te putten uit de tijd dat de Engelsen de Ieren onderdrukten.In zijn verhalen en liederen, waaronder veel liederen zonder muzikale begeleiding, gaf hij mij het gevoel alsof het allemaal vorige week is gebeurd. Dat deed hij met zoveel gevoel en agressie zodat het leek of hij er nog steeds boos over was. Die verrotte Engelsen die de Ierse taal om zeep trachtten te helpen. Maar Ieren zouden geen Ieren zijn als ze niet iers zijn gebleven. Standvastig als ze toentertijd waren is het de Engelsen deels gelukt om hun taal aan het Ierse volk op te leggen. Let maar eens op als je rondreist over dit prachtig groene eiland, dan zie vaak de plaats- en straatnaamborden in twee talen. Gek genoeg eerst in het Engels en dan ook nog in het gealic.

Ik constateer hier dat er al geruime tijd een opleving heerst, vooral bij jongere koppels met kinderen, om terug te grijpen naar hun oorspronkelijke Ierse/Keltische cultuur. De ouders hebben meestal Engelse namen en hun kinderen allemaal Ierse namen die wat lastig te onthouden zijn en een beetje moeilijk uit te spreken zijn. Maar dit brengt Ierland weer terug waar het gebleven was. Niet alleen hun voornamen waren belangrijk maar evenhard hun achternamen. Je hebt hier achternamen als O’Connor, O’Sullivan, O’Brian, O’Hara, O’Casey, O’Reily, O’Donovan etc. etc. enz.

Tijdens de Engelse overheersing kozen Ierse families de kant van de Engelsen. Dat maakten ze kenbaar door die O’ van hun achternaam af te poetsen. Dat werd door de Ierse gemeenschap niet in dank genomen en die “overlopers” werden vierkant weggepest. Veel van die O-droppers vluchtten naar Engeland, Wales, Schotland en zelfs naar Amerika. Daar hoor je alles over in de verhalen en liederen die Sean Garvey tot een grootheid maakte.

Laatst sprak ik met een goede vriend van Sean over Sean, maar hij vond Sean een “klein godje”. Maar toch    Sean haalde met zijn verdienstelijke arbeid menige prijzen en titels op zijn naam binnen.

Al die keren dat Sean bij de sessies in de Corner House aanschoof en zijn instrumenten bespeelde rook ik gewoon die echte, pure Ierse aroma er vanaf stomen. Hij was een ware liefhebber van ballads waar emoties de boventoon voeren. En niet om het een of ander: hij tikte mij regelmatig met zijn strijkstok op mijn been als ik een gevoelig lied had gespeeld. Dat deed ik dus kennelijk naar Sean’s oordeel goed. Ik doe daar verder niets mee, ik steek het in mijn zak en blijf muziek spelen zoals ik dat gewend ben te doen.

  Maar nu, sinds die vrijdagavond van de 6de mei 2022, is het stil geworden. Ik zal die sing-around nights missen en zeker ook zijn aandeel in de sessies in de Corner House waar geen ander Ierse liederen speelt zoals Sean Garvey.

Laatst hoorde ik een “wijze man” uitleg geven over het horen van slechte berichten. Daar word je verdrietig van, niet lekker, depressief, kotsmisselijk of wat dan ook. En om jezelf weer in evenwicht en op de been te krijgen zou je 3 goede berichten nodig hebben.

Nou, vooruit dan met de geit. Laat ik er eentje beetpakken. Nu de coronatoestand onder controle is en ik 2 keer gevaccineerd plus 2 keer geboostered ben, dacht ik: Kom. En ik ging. Er op af. Ik ga nu ruim een maand naar de sessies in de East End Bar waar een aantal van de muzikanten uit de Corner House bij elkaar komen. Om onbekende reden blijft de Corner House voor publiek dicht. Net als b&b Final Furlong Farm House en restaurant de Thatch Cottage. En sinds die sessies in de East End Bar heb ik nog steeds geen coronasymptomen en leef ik ook nog. Dus ik dacht: Kom, ik ga ook weer eens naar de sessie op vrijdagavond in de Fertha Bar. Ik was daar laatst met een buur wat gaan drinken en iemand in die bar herinnerde mij aan die vrijdagavondsessies. Ik ben daar voor de corona uitbraak regelmatig geweest en die “iemand” was een muzikant die mij herkende.
Dus ik besloot om ook weer eens naar de Fertha sessie te gaan. Eerst sinds een hele lange tijd weer gegeten bij de plaatselijke chinees. Ja, je vindt die dingen in de meest afgelegen plekken overal in de wereld. En het was weer bijzonder lekker die hete nasi. Goed om je hoge bloeddruk verder op te hogen. De apotheker heeft pillen in overvloed, dus wat let mij om niet te chinezen bij de chinees.
Daarna naar de overkant en een stukje lopen om de Fertha Bar binnen te gaan. Daar zat al iemand te wachten met z’n instrument in de tas. We raakten snel aan de praat zonder dat ik wist wie hij is. Laat dat Davy Arthur zijn. Dit is nou de 1ste keer dat ik zo iemand van naam tref bij een sessie in het stadje. Ik wist al lang dat Davy Arthus hier in de buurt woont maar hij heeft zich nooit laten zien waar ik ook bij was. Verassing alom. Ik wist ook het een en ander over hem. Dat hij heel lang geleden een hersenaandoening heeft gehad waardoor hij zijn muziekmakkers van de Furey Brothers moest afhaken.

Je kan het nog duidelijk merken aan zijn manier van manifesteren dat hij een zware attack heeft moeten ondergaan. Gelukkig voor hem dat hij nog een beetje in staat is om zijn instrument te hanteren. Het was een bijzondere ervaring voor mij om samen met Davy Arthur in sessieverband muziek te maken.

Hij vond mijn hoed leuk en zette die op zijn hoofd en dat gaf hem nog meer plezier. Hopelijk zie ik hem wat vaker dan 1 keer in bijna 4 jaar. Zo is het mij weer eens goed duidelijk geworden wat muziek kan aanrichten in goede zin.

Sunny MacHinis/----PieRRe----

 

[terug naar boven]

DAFNE KRITHARAS - door Joop Wieringa
(bron: Amsterdamse Folk Agenda 8 - 2022)

 

Het is oorlog en op dit moment niet ver weg maar we doen nog niet mee en we hebben nog geen doden en gewonden, nog geen getraumatiseerden of andere verschijnselen passend bij oorlogshandelingen óf het moeten de vluchtelingen zijn die hier een zekere grotere compassie krijgen omdat we deze oorlog een oorlog van de ‘buren’ noemen . De Syrische oorlog is veel verder weg en dus komen die vluchtelingen in Nederland in kampen , tenten of desnoods in gymzalen. Ook hier werkt de Hollandse hokjesgeest wat bij mij toch een zekere discriminatiegevoel tussen de culturen op roept .

En wat horen we van de oorlog ? Meestal persoonlijk leed of helden verhalen. Veel oorlogsboeken gaan ook over oorlogshelden.

Eigen zouden onze politieke ‘beslissers’ dit boek moeten lezen van Vinko Prismic’, ‘Zonen Van Bosnië’ maar dat durven ze denk ik niet.

Als liefhebber van het oude Joegoslavië, de muziek en de volksdans en de romantische reizen naar het land van verlicht despoot Tito, waar ook niet alles eerlijk en open mocht worden gezegd maar er wel een gemeenschappelijke beleving was door de bevolking, heb ik een behoorlijk realistisch boek gevonden dat het Balkan ideaal uiteen laat spatten en de waanzin van de Balkan oorlog én eigenlijk de waanzin van elke oorlog erg duidelijk laat zien. Hoe stom, hoe ouderwets en hoe treurig duidelijk.  Het lijkt dat dat we na eeuwen menselijke geschiedenis nog steeds vervallen in die oude rot gewoonte van oorlog voeren; een oorlog van de politiek ter faveure van de wapen industrie en ten koste van de burgerij.

In dit verhaal is het de journalist Anthony uit Engeland met Kroatisch bloed en zijn vrienden Ivan, Mujo en Milan uit het plaatsje Trolist . De mannen bezitten allen een andere etnische achtergrond (zoals gebruikelijk in Bosnië)  maar vlak voor de oorlog nemen de 4 vrienden het besluit om boven de etnische clash te staan. De verschillen in hun religieuze achtergrond heeft hun hechte vriendschap nooit in de weg gestaan. Maar Anthony ziet hoe ,tijdens de oorlog , zijn vrienden tot elkaars vijanden worden gemaakt. Hij kan niets en niemand redden en is slechts getuige van de hartverscheurende consequenties van deze laatste grimmige Balkan oorlog in een lange bloedige geschiedenis van die streek. Boeiend geschreven met rot details op microniveau van het alledaagse leven wat langzaam door die verschrikkelijke oorlog wordt vernietigd. Hoe duidelijk zijn de paralellen te trekken met onze huidige wereld hier. Gaande weg raakte ik de weg wat kwijt van wat welke partij aan ellende doet en wie wie is maar het verhaal is boeiend genoeg met een duidelijke oorzaak en goed uitgelegd en een sterk besef dat we nu goed moeten oppassen om niet in die ellende verzeilt te raken.

Maar waarom zijn we in al die eeuwen niet veranderd op dit vlaken blijven we, in wezen, de zelfde bloeddorstige apen uit die oertijd? Op 4 mei roepen we weer met ons allen :”dit nooit weer” terwijl er elders een volgend conflict gaande is.

Nee dit is geen vrolijk boek, wél een boeiend boekje wat ons ervan zou moeten weerhouden van ….. een nieuwe?

En als we weer zware wapensystemen sturen naar het oorlogsgebied, naar de David en wordt daardoor de oorlog alleen maar langer met nog méér slachtoffers en grotere kans op Russisch antwoord dan schreeuw ik vaak inwendig tegen de wereld: ‘niet namens mij’ zoals er gelukkig meer passivisten bestaan in onze wereld.

Dan maar wat prettiger ,fijnere muziek wat aansluit bij die regio maar daar toch niet helemaal vandaan komt.

Dafne Kritharas is geboren in Parijs uit een Grieksevader en een Franse moeder. Een mooie stem die omlijst wordt door 8 tal muzikanten met diverse achtergronden.

‘Varka’ uit 2021 is haar 2e cd die ze grotendeels in het Grieks zingt maar haar muziek op dit album komt hoofdzakelijk uit landen/culturen die overheerst werden door de Ottomanen zoals natuurlijk Bosnië maar ook Armenië en muziek van de Sefardische gemeenschappen aldaar en natuurlijk uit Turkije- nu . Het is een modern album met hier en daar met wat volksinstrumenten ingevuld zoals Zurna, Klarinet, Darboeka en Saz. De nummers zijn ,denk ik, allen traditioneel en sommigen zélfs ,haast, ‘volksdans baar’.

De meeste nummers ken ik niet maar zeker wél het bekende, erg mooie ‘U Stambolu Na Bosforu’, hier ook weer prachtig gebracht. Sommige stukken zoals het eerste ‘Prezaotan Pieis’ kent een fraai bombastisch einde en zo zijn er meer maar er staat ook mooi dromerig werk op . Ja , een mooi evenwichtig album; alleen de baspartij klinkt op mijn boxen wel erg zwaar en trillerig maar misschien ligt het aan mijn brandschijfje. Af en toe krijgt de jazz piano wat meer aandacht en op een enkel nummer ligt de jazz nog duidelijker op de loer. In ‘Thallassaki Mou’ krijgen we ook een heuse drumsolo te horen . Het 11e en laatste ‘Varka Mou Bogiatismeni ‘is een prachtig a-capella werkje die Dafne zingt samen met Paul Barreyere ( niet van Little Feat) en Yulian Malay.

Een mooi en zeer spannend album, deze ‘varka’ van Dafne Kritharas.

Boek: Vinko Prizmic’- Zonen van Bosnië - Nijgh & van Ditmar

CD : Dafne Kritharas – Varka - 2021

Joop Wieringa

 

[terug naar boven]

 

SONGS OF EXILE - door Joop Wieringa
(bron: Amsterdamse Folk Agenda 9 - 2022)

Altijd was ik al een groot liefhebber van radio en dat werd nog eens versterkt door de vraag of ik een radio programma wilde maken bij onze plaatselijke radiozender en later bij de regio zender in Abcoude. Muziek en speciaal muziek van de vele culturen op aarde kon ik aan de luisteraar aanbieden en ook informatie over die muziek vertellen.

Er zijn méér culturen dan alleen de Coca Cola cultuur en die wilde ik wel doorgeven via de traditionele muziek dat ook mee gaat met haar tijd want tradities zijn altijd aan veranderingen en de tijdgeest onderhevig ; nét als het leven zélf. Maar het moest vooral een muziek programma zijn en de informatie bij die muziek moest vooral van toegevoegde waarde zijn vond ik.

Ik was groot geworden met Veronica-op zee en Hilversum 3, de populaire muziek dat later kort en goed popmuziek werd / wordt genoemd . De informatie rond om die muziek was niet meer dan verstrooiing , meestal zonder interessante inhoud maar dat was ook niet zo erg want ik was ook niet zo met de wereld bezig. Naarmate mijn interesse naar serieuzere zaken dan pop alleen belangrijker werd raakte ik wat geïrriteerd aan de ‘ditjes en datjes’ gebabbel van die popzenders en raakte ik van dat soort radio maken wat kriegel. Ook mijn muzikale smaak werd wat minder ‘mainstream’, helemaal toen ik de folk en volksmuziek ontdekte . Pop zenders lieten mijn ‘smaak’ niet meer horen en ik nam afscheid van de pop en de babbelaars. Steeds vaker luisterde ik naar het ‘serieuzere’ Hilversum 1; muziek luisteren kon ik zélf genoeg en dan met mijn eigen smaakmuziek en ook de informatie hiervoor vond ik wel elders.

Ergens geleidelijk in de tijd ‘sloop’ er ook muziek op de informatie zender; ik fronste mijn wenkbrauwen bij deze verontrustende gewaarwording. Was dit nodig? Kunnen we gewoon niet even naar een andere zender draaien als we even genoeg nieuws hebben gehad voor dat moment? Mijn liefde voor de radio is /was haast groter dan het kijkkastje. Radio is verbeelding , het praatje maakte het plaatje in mijn hoofd waar de TV veelal malle spelletjes ,duffe detectives en babbelprogramma’s vaak zonder verdieping of zeer korte duiding mijn avond vullen. Of ik wil even vermaakt worden met zo’n babbelprogramma na een avondje dansen of muziek maken. En ja , steeds vaker zet ik het kastje weer uit na het journaal nieuws en ga ik weer naar mijn verbeelding machine. Maar ook hier gaat het nu steeds vaker mis voor mijn gemoed. Het is de oprukkende overgewaardeerde commerciële sport de laatste jaren. Een beetje sport kan ik nog hebben ( ooit bruine band met Judo gehaald toen daar de commercie ook nog niet was toegeslagen) maar de hele zomer met een constante stroom van tennissers, fietsen en voetbal terreur van het ene kampioenschap naar de volgende met een extra shot Olympics op z’n tijd met ook hier elk jaar herhalend gebabbel gelardeerd met populaire muziekjes is mij teveel. Het maakt dat ook een mooie informatie zender mij afstompt. En ook hier rukken de spelletjes op net als de babbel onderwerpjes. Vermaakt moet De Mens.

Dus dan maar een goed boek ter hand genomen of een fijn cd’tje opzetten.

Ik zal wel overkomen als een ouwe zeur, een overdrevene zeikert maar net als er een knop aan je radio of TV zit, zit er ook een wegclick mogelijkheid aan het eind van deze fijne Mokum Folk Wijzer.

Vandaag is het een cd’tje uit het Midden Oosten die ik vond via mijn radiowerken; muziek van Abdelli. Zijn achternaam is tevens zijn artiestennaam . Abdelli ontdekte de Algerijnse Mandola en ík ontdekte zijn album New Moon in 1995 bij het beroemde label Realworld . Uitstekende muziek met de zacht wiegende ‘Trance’ muziek geschikt voor ‘duizend en een nacht’ verhalen. En het deed mij denken aan een van mijn avonturen reizen met zo’n verre reizen club naar Jordanië en Syrië ( toen nog ver voor de laatste oorlog en de huidige toestand ). Onze Jordaanse gids gaf veel informatie over de geschiedenis van het land en de huidige situatie. Toen we bij de grens met Syrië aankwamen nam hij afscheid want in Syrië waren we verplicht overgeleverd aan een gids ‘van regeringsoverheid’ die zich loyaal en bewonderen gezind uit liet over haar president Assad waardoor ze voor ons, geïnformeerde  reizigers, volstrekt ongeloofwaardig werd weg gezet. Bij de uitstapjes werd ze alleen gelaten; als een soort zeurend kind sjokte ze achter ons aan, bedelend roepend om wat aandacht. Syrië was al instaat van verval maar het leven had zich aan die omstandigheden aangepast . Later zag ik de omver gebombardeerde puinhopen van Palmyra, de Paulispoort en ook de citadel van Aleppo op TV. De afgebrokkelde cultuur is nu helemaal vernietigd. En dan aan het eind van de reis moest de ‘fooien enveloppe’ aan onze’ gids’ worden overhandigd. Ze bracht de fooienpot  terug met de mededeling  dat er te weinig inzat . Even dreigden wij de waarheid over haar te openbaren maar nee, we keken haar razen en tieren in de deuropening aan en onze groep schonk verder geen aandacht meer aan deze ‘smet op de reis’. In een vlek moet je niet wrijven.

Toen ik het nieuwste album van Abdelli in de bibliotheek vond bedacht ik mij deze herinnering en ook Algerije is een land vol bloedige conflicten . Het 2021 album heet ‘songs of Exile’ en ook deze muzikant heeft balling, heimwee en verlies mee gemaakt. Met zijn ouders is hij meerdere oorlogen ontvlucht en muziek werd zijn uitlaatklep. Al vroeg maakte hij zijn eigen Gitaar uit een oliedrum en vislijn. Op een van zijn vluchtmomenten kwam hij in Brussel terecht en iemand adviseerde hem op straat te gaan spelen waar hij al gauw werd ontdekt. Zijn ster groeide in 1974 op het Algerijnse onafhankelijks festival; hij ontdekte de Mandola en nam les bij ‘Chaabi’-musicus Chaid Moh-esguir .

Nu maakt hij fijne ongedwongen muziek ; niet pretentieuze fusion folk.  Vanwege zijn Beberse taal moest hij uitwijken naar Europa waar hij met zijn zacht omfloerste stem in Kabilie taal en met 12 internationale, meest Multi muzikanten schitterende muziek maakt.

Een zacht wiegend orkest vol traditionele volksinstrumenten naast enkele westerse instrumenten. In het boekje verteld Abdelli bij elk stuk in het Engels veel facetten van het leven van vluchtelingen: een tribute naar een beroemde Kabila chansonnierof een van een emigrant over z’n terugvlucht onder de vleugel van een zwaluw; allerlei gedachten en heimwee mijmeringen van gevluchten.

Ook als je niet naar de verhalen wil luisteren is dit mooie album een genot om naar te luisteren. Zijn fijne zachte stem ingebed in een heerlijke woestijn van trancemuziek . Een kleine 70 minuten brengt je weg uit je dagelijkse beslommeringen maar dwingt je toch om op te letten naar deze mooie wereldse melodieën. Muziek die werkelijk relevant is maar natuurlijk nooit op de westerse muziekzenders te horen is. En míjn eigen programma bestaat niet meer.

Abdelli – songs of exile – ARC music productions international 2021

Songs of Exile - Abdelli - CD Cover.

 

[terug naar boven]

 

POSTUUM - door Joop Wieringa
(bron Amsterdamse Folk Agenda nr. 10 — 2022)

IK LEES OVER HEM en hoor dan in mijn hoofd de onweerstaanbare melodie van ‘Shoeshine Boy ‘.

Weer zo’n fijne muziekmaker uit mijn verleden. Ooit gaf hij ons het album ‘Can I have My money back’ met dat nummer en later zijn grote hit ‘Stuck in the middle…’ en ook nog het sublieme comeback nummer ‘Baker Street’. Een van mijn favoriet is nog steeds ‘Late again’. Zo’n muzikant die in mijn beleving alleen maar goede songs schreef met een stem als handelsmerk die ook gebeiteld zit in mijn geheugen. Zo’n rasartiest die ik gewoon even vergeten was en er ineens tussen uitglipt. Eigenlijk was ik groot liefhebber van zijn ‘sound’, niet echt folk te noemen maar ‘het grote gebaar’ qua geluid sprak mij aan. De pakkende melodieën zoals in ‘Found my way to you ‘ of ‘You put something better inside of me’. En er was wel degelijk folk in zijn popperiode zoals in ‘Ship yard town’.

En ineens is hij weg en op het laatst ook een beetje de weg kwijt las ik. Maar ‘in my mind’ was hij er altijd zolang ik zélf leefde.
En dan dit nieuwe album, een postuum album, die ik bij mijn dealer vond.

Gerry Rafferty is er al even niet meer. Januari 2011 op 63-jarige leeftijd stierf hij bij zijn dochter Martha. Veel te vroeg natuurlijk.
‘Can I have my money back’ maakte hij met The Humblebums; zijn grootste hit ‘Stuck in the middle…’met stealers wheel en ‘Baker Street’ als soloartiest. Zijn 1e soloalbum met dat nummer, City to city, was zo succesvol dat hij van de royalty’s Financieel verder kon leven.

Maar tragisch was het feit dat hij niet meer durfde op te treden dus elk volgend album werd niet ondersteunt met een tour. De albums die ik heb zijn stuk voor stuk fantastisch maar de aandacht verdween voor de man die langzaam een drankverslaving ontwikkelde; zo erg dat hij zijn lever verloor en zieker en zieker werd.  Toch bleef hij werken aan een nieuw album. 18 jaar geleden kwam zijn laatste album uit en vanaf 2006 werkte hij, op en af, weer aan een nieuwe, z’n 11e solo product. Een bijzondere artiest is deze Schotse muzikant die geen muziekopleiding heeft gehad maar zichzelf alles had geleerd; z’n Gitaarspel, z’n composities, z’n teksten, ideeën. Na zijn dood wilde zijn dochter het laatste werk uitbrengen, al het laatste op zijn geluidsbanden maar haar verdriet stond haar in de weg en nu, na 10 jaar, “Rest In Blue” met weer een fantastische Gerry Rafferty. Een volwaardig nieuw album zonder allerlei alternatieven. Gewoon het volgende album waar nu zéker geen tour ondersteuning meer bij komt.

Een mooi, nee, uitstekend Folkrock album met enkele fraaie ballads en stille rustpunten. Naast veelal eigen composities vinden we ook een Ierse traditional van Francis mc. Peak door velen eerder vertolkt: ‘Wild mountain thyme’. Ook het beroemde ‘Dirty old town’ van Ewan Mc Coll wordt hier een mooi sieraad en ook mijn geliefde artiest is hier met een van zijn stukken aanwezig: ‘It’s just the motion’ van Richard Thompson.

De opnamen vanaf 2006 die Martha had waren vol geplempt met Synthesizer geluiden maar ze zocht de muzikanten op die het meest met Gerry Rafferty hadden gewerkt om de toch wel mooie opnamen weer het aloude geluid van ‘City to City’, ‘Night owl’ en ‘snakes and ladders’ terug te geven.

De opening is gedurfd want in ‘Still in denial‘ en ook ‘Full moon’ vertellen zijn verhaal over zijn drankzucht en de weg kwijt zijn. ‘Sign of the times’ verteld, denk ik , over het vasthouden van dat succes van ‘City to city’; stevige rock gevolgd door een Beatle-eske ballad ‘You are ALL I want’, een mooi liefdesliedje met een fijne Gitaarsolo van Hugh Burn aan het eind.

De Hammond van Allan Clark is vaak en veelvuldig aanwezig.

Het, weer stevige ‘Still I love you’,  echt typisch Rafferty, zal waarschijnlijk over zijn gestrande huwelijk gaan.  Het volgende ‘Wild mountain thyme’ is een kleingehouden juweeltje met alleen Hugh Burns Gitaar en Alan Clark ’s Piano. Een prachtig walsje meerstemmig overgedubd. ‘Slow down’ is een pittig stuk met een opgewekte tekst maar toch: ‘money is a weapon’. In ‘It’s just the motion’ klinkt een beetje ‘stealing time ‘door; een optimistische berusting. Richard Thompson had dit stuk geschreven voor zijn echtscheiding cd met Linda die in dát nummer de lead zong.

Met de stemmen van Katie Kissoon en Rab Noakes is ‘Look at me now’ een stevige ballad waar Gerry mooi lenig en hoog, met veel ornamentatie in z’n stem overheen zingt in het volle geluid van de 16 begeleiders. Ook hier weer het Hammondorgel aan het eind.

Nog méér gas terug en mooi loom is zijn versie van ‘Dirty old town’ met hoofdrollen voor Accoustic Slide en mond Harmonica. Het volgende ‘Lost highway’ krijgt met de Pedal steel achtige sound, Slide gitaar en Harmonica een behoorlijk pittig geluid.  ‘Keeper of my soul’ is meer Stealers Wheel wat ik hoor. Een vreemde eend vind ik ‘Precious memories’ van J.B.F. Wright door velen gecoverd en nu ook door Gerry Rafferty als een Gospel Blues. Niet écht Rafferty maar een mooie slot herinnering die dan hélemaal aan het eind zijn grootste hit ‘Stuck in the middle with you ‘ in een nieuwe steviger jas laat horen.

Fijn hoor, zo’n oorwurm die de rest van de dag blijft hangen.

Maarr wél een mooi album en helaas zijn laatste.

Met dank aan zijn dochter Martha.

Gerry Rafferty – Rest in Blue – Parlophone 2021

Joop Wieringa

Rest in Blue


[terug naar boven]

 

OMDAT WE OP MEKAAR LETTEN - door Pierre Coomans
(bron: Amsterdamse Folk Agenda 10-2022)

Twee dagen in augustus was het overdags grijs bewolkt met het laatste stuk van de dag weer volop zon. Gelukkig dat het niet koud was. Die twee keren dat de zon zich liet zien greep ik mijn kans beet om wat op mijn landgoed te doen.

Alle groen dat opkwam vlak voor de zonne(n)panelen wou ik te gronde gooien om schaduw daarop te voorkomen. Door die bezigheden buitenshuis hebbende werd ik warm en zweterig. Dat krijg je gauw als je hartpatiënt bent. Dus maar ophouden met het wegmaaien van het overtollige groen en proberen een beetje snel weer af te koelen. En dat tweemaal dus.

Een week later ongeveer kwam er een lichte hoest opzetten. Een beetje vreemd gevoel kreeg ik ervan en toen dacht ik dat het een symptoom kon zijn van corona virus. Met een DHZ testsetje kwam ik positief uit de bus.

Nou ja, dan maar even niet naar sessies hunkeren.
Ook vader en zoon Collins (Louis en Fiachra) moest ik dan maar op afstand houden. Zij offerden zich op om de buitenkant van mijn vakantiecottage opnieuw in de verf te zetten. Fiachra had toch vakantie van zijn universiteit in Dublin en was nu op de thuisbasis. Ik kreeg al meteen van buren de aanbieding om mijn boodschappen te doen. Maar gelukkig had ik op dat moment een volle koelkast en vriezer.
Een paar dagen later begon ik mij zwakker te voelen en moeier ook nog. Ik werd er ziek van. Mijn gezicht werd gevoelig en ik kreeg onder mijn ogen wat koortsuitslag. Daarna ook bij mijn neus en op mijn lippen. Deed echt zeer en taste mijn mond en keel aan. Ik kreeg moeite met eten kauwen en slikken. Dat lukte bijna niet meer. Gelukkig had ik ook geen hongergevoel meer, dus at ik niet meer. Ik lag alleen maar op bed de hele dag en leefde van mijn pillen.

De koelkast en vriezer bleven gesloten en ondertussen werd mijn privé zieke(n)huis geverfd. Dat verven ging in etappes met lange tussenposes want er moest natuurlijk vakantie gevierd worden. En afhankelijk van hoe het weer zich per dag gedroeg werd er een beetje verder geverfd.
Een fijn gevoel kreeg ik wel steeds weer als er mij gevraagd werd of ik nog boodschappen nodig had. Het zit hier in het volk om de helpende hand te bieden als je dat nodig hebt. Toch heb ik iets bedacht om wat in mijn maag te krijgen.

Mary Howard bakte een bruin brood voor mij. En die broden van haar zijn zwaar van gewicht en voeden behoorlijk goed. Twee sneetjes per dag en je hebt niet echt honger meer. Ik sneed een sneetje in kleine blokjes en dompelde die zware blokjes in warme melk en zo lepelde ik toch nog wat naar binnen. Maar het zwakke en moeie gevoel bleef prominent aanwezig en dat hield mij in bed. En op een dag kreeg ik een sterke aandrang om een flinke douchebeurt te nemen om misschien wat beter te gaan voelen. Door dage(n)lang in bed te blijven en een week niet eten werd de behoefte om te douchen behoorlijk sterk.

Dus ik ging douchen en ja hoor, daar ging ik.Ik was zo afgezwakt dat ik mij best wel duizelig voelde tijdens de douchepartij. Sterker nog, ik vond mezelf tweemaal op de grond liggen. Toen werd ik knap nerveus, want dit voelde hetzelfde aan als toen die 24ste augustus in 2001. Toen begon mijn trip naar de hemelpoort en wonder boven wonder weer retour op aarde. Meteen stopte ik met douchen, droogde me af, zoveel mogelijk ontspannen, en belde de dokter. Ik riep dat ik een dokter of een ambulance direct moest hebben. Toen kwam mijn dokter aan de telefoon en die zou meteen komen. Toen hij in mijn privé zieke(n)huis was kwam hij erachter dat mijn bloeddruk veel te laag was. Dat was het gevolg van hele dagen op bed liggen en ook nog pillen slikken om de bloeddruk te reduceren. En dat was de reden waarom ik tweemaal mijn bewustzijn kwijtraakte in de douchecabine.

Stoppen met die pillen was het advies van de dokter. En ik kreeg antibiotica tegen de infectie in mijn mond en keel. Tsjonge jonge jonge, dat ik dit mag meemaken tijdens mijn vakantie hier in Kerry. Ik heb het nog nooit zo spannend gehad als nu.

Dit alles heeft ongeveer vier weken geduurd. Van de schrik is de corona virus op de vlucht geslagen en had de infectie de regie overgenomen. Goed dat ik een goeie dokter heb. Mooie naam trouwens: Brian O’Donovan.

Na zo’n zes weken heb ik mij weer bij de sessies gevoegd en lijkt alles weer op normaal. Ik denk dat ik besmet ben geraakt tijdens een sessie in de Fertha Bar. Daar zag ik aan de bar twee niet al te fris uitziende kereltjes. Die zouden het wel eens op hun geweten kunnen hebben.

En na afloop van die sessie sloeg Davey Arthur zijn armen om me heen alsof hij me niet wou laten vertrekken. Hij draagt mij op handen vanwege mijn muziek en banjospel. Maar ze zeggen weleens dat een ongeluk nooit alleen komt en dat klopt waarachtig ook nog. Dacht ik dat ik het ongelukkige achter de rug heb, komt er van buitenaf iets wat echt vreselijk is.

Tijdens de zomermaanden zijn hier meer mensen die van de N70, de Ring Of Kerry, gebruik maken. Dit jaar opvallend meer motorrijders. Misschien omdat dat goedkoper is dan auto’s. En tijdens deze zomermaanden gaan er dus ook regelmatig ambulances over de weg. Twee weken geleden was ik de was aan het doen op maandag met de internetradio lekker aan. En tijdens mijn bezigheden binnenshuis hebbende hoorde ik weer een ambulancesirene langsrijden. Na een tijdje, toen ik met de was klaar was en andere bezigheden, ging ik buiten aan de voorkant lekker een banaantje eten. Maar wat zag ik daar nou bij mijn ingang aan de slootkant?
Een brandweerwagen, politieauto, mannen met gele vest en iemand die bij het lage muurtje van de ingang stond te bidden. En het was net geverfd daaro!
Er kwam een man naar mij toe en die fluisterde dat er eentje dood was en achter het muurtje lag.
Ik zag een auto schuin op de weg staan en herkende die als de auto van Sandra. Dus het eerste wat ik deed was om de brandweerwagen lopen naar de auto van Sandra. De deur aan haar kant was flink ingedeukt en ik schrok daar vreselijk van. Ik liep direct naar haar deur toe en ze kwam heel gewoon de deur open doen. Zij het geen schrammetje. Mary O’Brian was op dat moment bij haar om wat bij te praten.
Later, uit verhalen van allerlei mensen, kreeg ik een idee wat er zich had voorgevallen toen ik aan de was was. Sandra kwam vanuit het stadje, wilde het zijpad inrijden aan de andere kant van de weg, ze was al op de andere weghelft toen er drie motorrijders ook uit de richting van het stadje kwamen aangevlogen. Twee konden Sandra’s auto aan de achterkant passeren maar de derde had geen tijd meer om dat ook te doen. Dus beukte hij recht in de deur van haar auto, vloog over de auto in mijn sloot. Botte pech, want daar is een waterafvoer die met keistenen is bedekt. Dus helaas geen zachte landing voor die motorrijder. En daar brak hij zijn nek en bleef in de sloot liggen.
Waarschijnlijk hebben zijn twee motormaten hem eruit gehaald en achter mijn pas geverfde muurtje gelegd. Mijn dokter is er nog aan te pas geweest om te bevestigen dat de ongelukkige motorrijder is overleden. Anders stonden ze daar nog te wachten. De brandweerwagen, de politieauto’s en mannen in gele vesten zijn nog heel erg lang in de weer geweest met het afwikkelen van weet-ik-veel en onderzoeken. Ze hebben mijn beide poorten afgesloten met wit-rode plastic lint en ik mocht er niet meer doorheen lopen.

Nou ja, het was inmiddels etenstijd dus ik hoefde niet weg en was gerust dat Sandra in goede conditie verkeerde. Maar ik verwonderde mij dat het lichaam achter het muurtje al die tijd in de hete zon heeft gelegen. Het werd pas opgehaald tijdens zonsondergang. En het onderzoeken duurde tot diep in de nacht met lampen erbij. De N70 werd weer opengesteld 11 uur de volgende ochtend. Ene kant een beetje jammer want het was lekker rustig zo.

Ik heb ondertussen heel veel vragen gehad van mensen in deze buitenwijk hoe het met Sandra was en of ik mij prima voelde.

Het nieuws spreidde zich snel uit via Kerry Radio en op internetsites. Iedereen was snel op de hoogte en was erg bezorgd over de bewoners rondom de plaats waar een Italiaan het leven liet.
Zo een fijn gevoel dat hier iedereen meeleeft met iedereen. Je woont hier dan wel vrij afgelegen buiten het stadje maar je bent niet alleen. Omdat we naar mekaar omkijken!!!

Het verfwerk is geschied en Fiachra maakt zich klaar om naar Dublin te gaan, ik ben helemaal genezen en heb een pilletje minder, Sandra heeft alweer een andere auto dus ik ga weer lekker door met vakantiehouden tot ik er bij neerval.

Sunny/PieRRe.

 

[terug naar boven]

 

 

BANDA TAURINA - door Cor van Sliedregt
(bron: Amsterdamse Folk Agenda 10-2022)

BANDA TAURINA
Music of the Bull Fight Ring

Vooraf en tijdens een stierengevecht speelt een orkest: de Banda Taurina. Ze hebben een speciaal repertoire. In de afgelopen jaren vond ik in tweede-hands winkels een handvol LP's. Tijd om er wat dieper op in te gaan.

Stierengevechten worden van oudsher in Spanje gehouden en zijn ook in Zuid-Franktijk en Mexico populair. In dit artikeltje gaat het mij niet om het fenomeen stierengevecht - iedereen mag daar het zijne van vinden gebaseerd op geschiedenis of dierenbescherming - maar het gaat mij om de muziek. Muziek met drama, een tikkeltje ordinair, een quilty pleasure.

ORKEST
Op de LP's uit de jaren '50 en '60 staan geen bezettingen vermeld van de brass bands die spelen. Een poging of via internet middels foto's meer te weten te komen mislukte omdat er vrijwel geen foto's van een Banda Taurina bestaan. Wel talloze afbeeldingen van LP-hoezen. Op de twee foto's die ik vond, staan de volgende instrumenten: trompetten, trombone, klarinet, sopraan-/alt-saxofoon, euphonium, tuba/sousafoon, grote trom met bekken, trommel.

*Brass Band
De eerste brass bands zijn ontstaan rond 1800 in Engeland. Deze hebben een strikte vaste bezetting met zgn koper-instrumenten. De New Orleans versie maakt ook gebruik van saxofoons, klarinetten en de sousafoons. De Caribische brassband is feitelijk een drumband met een hoofdrol voor de percussie. In 1878 formeerde Charles Fry en zijn drie zonen, in Engeland, een brasskwartet waarmee ze in de open lucht muziek maakten in straten en op markten. Dit werd later ook gebruikt en uitgebreid door het Leger des Heils en kreeg namen als: ‘The Halleluja Minstrels’ en ‘The Happy Band’.

De meest bekende vorm van brassband heeft de volgende bezetting: 1 Eb-cornet; 4 solocornetten in Bb; 1 repianocornet (Bb); 2 2e cornetten; 2 3e cornetten; 1 flugelhorn (bugel); 3 althoorns; 2 baritons; 2 euphoniums; 3 trombones (1 bastrombone); 2 Eb-bastuba's; 2 Bb-bastuba's en slagwerk.

meer info : https://nl.wikipedia.org/wiki/Brassband

MUZIKAAL GENRE: PASODOBLE
De Banda Taurina speelt voornamelijk Pasodobles. Pasodoble betekent: dubbele pas, en dat heeft te maken met de dansvorm. De oorsprong van de dans is vermoedelijk begin 16e eeuw in Spanje. In 1920 werd de dans verder ontwikkeld door Franse choreografen. In de stijldans wordt het stierenvechten uitgebeeld: de man als toreador en de vrouw als de rode lap. De maatsoort is 2/4 en het tempo is ca. 60 maten per minuut. De muziek kenmerkt zich door highlights: accenten in de muziek waarop het danspaar een vaste houding aan moet nemen in hun dansprogramma. Zodra de muziek daarna weer doorgaat, kan er weer verder gedanst worden. Een populaire dansmelodie is España cañí (Zigeuner-Spanje) van de Spaanse componist Pascual Marquina Narro, zie www.youtube.com/watch?v=YC5BA10r7-s en La Virgen de La Macarena van Rafael Mendez. De pasodoble heeft een marstempo. Soms is de relatie met het stierenvechten benadrukt in een titel als Pasodobles Toreros. Bovendien reageert het orkest/ de dirigent tijdens het stierengevecht op de gebeurtenissen in de arena.


Meer info: https://nl.wikipedia.org/wiki/Paso_doble
https://tierolff.nl/bladmuziek-voor-blaasorkesten/marsmuziek/paso-doble.html

 

COMPONISTEN
Vrijwel alle Pasodobles zijn 20ste eeuwse composities. Ik ben geen traditionele melodieën tegengekomen. Het is ondoenlijk de talrijke componisten te vermelden in het kader van dit beknopte artikel.

INTERNET INFORMATIE
Uitgebreide informatie over LP's en CD's: 30 albums (65 releases: LP, EP, Single) is te vinden op:
https://www.discogs.com/artist/2007651-Banda-Taurina

Aanbevolen filmpjes op YouTube
dansles: www.youtube.com/watch?v=_JV292_bLqo www.youtube.com/watch?v=7ONCE5aGfaQ

www.youtube.com/watch?v=rkebYDNhqWs
 ~~~~~~~~~
Cor van Sliedregt